Haber Detayı
06 Aralık 2022 - Salı 15:38 Bu haber 1192 kez okundu
 
EYT Nasıl Şekillenecek?
Son günlerde gündemi meşgul eden Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) borçlanma konusu vatandaşlarca merak ediliyor.
GÜNCEL Haberi
EYT Nasıl Şekillenecek?

Son günlerde gündemi meşgul eden Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) borçlanma konusu vatandaşlarca merak ediliyor.

Mevcut kanuni düzenlemelere göre:

1-İlk sigorta başlangıcından önce askerlik yapılmışsa sigorta başlangıcı, ödenen askerlik süresi kadar geriye gider. Ayrıca ödenen günler toplam prim gün sayısına eklenip maaş hesabında dikkate alınır.

2- Doğum borçlanması sadece ilk kez sigortalı olduğunuz tarihten sonra ki doğumlar için geçerlidir. Staj veya çıraklık için yapılan başlangıçlardan sonraki doğumlar da borçlanılabilir. Yani 1995 te staj/çıraklık başlangıcı olup da 2002 de ilk kez emeklilik primi yatan bir kadının 1997 de ki doğumu için doğum borçlanması yapması mümkündür. Doğum borçlanması sigorta başlangıcından önce ki doğumları kapsamadığı için staj/çıraklık başlangıcı haricinde, ilk sigorta başlangıcını geriye çekmez. Doğum borçlanması en son tarihteki güncel sigortalılık statüsüne göre hizmet kazandırır. Doğum olduğu tarihteki statü türü önemli değildir. Yani en son (SSK) 4/a'lıysanız borçlanma süreleriniz bu statüde, en son (Bağkur) 4/b'liyseniz borçlanma süreleriniz bu statüde değerlendirilir.

3- Yurt dışı borçlanması durumunda ise 01.08.2019 tarihinden sonra yapılan borçlanmalar (Bağkur) 4/b statüsünde sayılır. Yurt dışı borçlanması yapacak olanların, Türkiye'nin ilgili ülke ile sosyal güvenlik sözleşmesi olup olmadığına dikkat etmeleri gerekmektedir. Sosyal güvenlik sözleşmesi olan ülkelerde ki süreleri borçlanırsanız yurt dışında ki ilk sigorta başlangıcınız Türkiye de ki başlangıç tarihiniz sayılır. Ancak sosyal güvenlik sözleşmesi olmayan ülkelerde ki süreleri borçlanırsanız Türkiye de ki başlangıç tarihiniz sadece borçlanılan süre kadar geriye gider.

4- Erkekler için: İlk sigorta başlangıç tarihi 08.09.1999 ile 07.03.2001 tarihleri arasında olan ve ilk kez sigortalı olmadan önce askerliğini yapmış olanların 18 ay askerlik yapmış olmaları halinde çıkması muhtemel EYT yasasından faydalanabilmesi için bu yıl içinde askerlik borçlanması yapmasında fayda olduğunu düşünüyorum.

5- Askerlik borçlanması yapıp ödedikten sonra emeklilik işlemleri tamamlanmadan borçlanma işleminden vazgeçebilir ve paranızı geri alabilirsiniz.

6- Sadece emekli maaşını artırmak için borçlanma yapmak isteyenlere hatırlatmak istediğim tek husus ise zaten emekli aylıklarında alt sınır olduğu için yatıracağınız primin size katkısı olup olmadığını iyi araştırmanız olacaktır.

7- Doğum borçlanması çocuğun hayatta olması şartıyla her bir çocuk için 2 yıl (720 gün) ve en fazla 3 çocuk için yapılabilir. Toplamda en fazla 2160 gün doğum borçlanması yapılabilir. Doğum tarihi baz alınarak takip eden 2 yıllık süre borçlanılabilir. İkiz çocuk olsa bile yine 2 yıllık süre borçlanılır. Bu iki yıllık sürede çalışma varsa çalışılmaya başlanılan süreye kadar borçlanma yapılabilir. Kısmi ödeme halinde ise 2 yıllık sürenin son tarihinden geriye doğru hizmetler işlenir.

8- Kadınlar için: 08.09.1999 tarihinden önce staj/çıraklık başlangıcı olup, 08.09.1999 ile 08.09.2001 tarihleri arasında ilk kez emeklilik primi yatanlardan staj/çıraklık sonrası doğum yapmış iseler bu yıl bitmeden doğum borçlanması yapmalarında fayda olduğunu düşünüyorum. Çocuk sayısına göre bu tarihler değişebilir.

9-31.12.2022 tarihine kadar yapılan borçlanma başvurularında mevcut asgari ücrete göre hesap yapılır. Askerlik ve doğum borçlanmalarında borç miktarını bildiren yazının tarafınıza tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içinde, yurt dışı borçlanmalarında ise 3 ay içinde ödeme yapmanız halinde borçlanma geçerli olur. Kısmi ödeme yaparsanız ödeme miktarının karşılığı kadar gün kazanırsınız. Borçlanma ile ilgili taksit yapma imkanı bulunmamaktadır. Hiç ödeme yapmazsanız daha sonra tekrar borçlanma başvurusu yapmanıza engel değildir. Askerlik ve doğum borçlanma tutarı 31 Aralık tarihine kadar asgari olarak günlük 69 TL dir. Yurt dışı borçlanma tutarı ise 97 TL’dir. 1 Ocak’tan itibaren yapılan başvurular için yeni asgari ücret esas alınır. E-devlet üzerinden de başvuru yapabilirsiniz. Bizzat müracaat şartı yoktur.  - DORUK

Kaynak: (DORUK) - DORUK GAZETESİ Editör: DORUK
Yorumlar
Haber Yazılımı